Kroz projekat „Knjigralište“, tim mladih pokrenuo je inicijativu da biblioteka postane funkcionalan, inkluzivan i topao prostor za sve učenike, ali i za širu zajednicu. Ideja nije bila samo urediti prostor, nego stvoriti mjesto u kojem se knjige, igra, podrška i zajedništvo prirodno povezuju.
Projekat je realizovan kroz više povezanih aktivnosti, od oktobra do decembra 2025. godine.
Prva faza bila je priprema prostora, realizovana od 6. do 25. oktobra. Učenici i volonteri učestvovali su u krečenju, izbacivanju nepotrebnog materijala, uklanjanju dotrajalih knjiga, popravci i sređivanju polica. Farbanjem polica, razvrstavanjem materijala i izradom kreativnog zida, učenici su direktno učestvovali u oblikovanju prostora koji će koristiti. Kroz ovu aktivnost razvijali su ekološku svijest, osjećaj za estetiku, odgovornost prema zajedničkom prostoru i osnovno razumijevanje uređenja biblioteke. U ovoj fazi učestvovalo je sedam volontera i volonterki, uz 70 ostvarenih volonterskih sati.
Uporedo s uređenjem prostora, tim je radio na planu nabavke knjiga, opreme i didaktičkih materijala. Učenici, nastavnici i srednjoškolci iz zajednice učestvovali su u anketi kroz koju su govorili šta vole čitati, kako provode slobodno vrijeme i šta bi voljeli imati u svojoj zajednici — biblioteku, čitaonicu, kreativni prostor ili mjesto za okupljanje. Tako nabavka nije bila samo tehnički dio projekta, nego prilika da se čuje glas učenika. Kroz ovu aktivnost tim je razvijao koordinaciju, planiranje, analitičko razmišljanje i vještine pregovaranja.
Nakon uređenja i opremanja, biblioteka je dobila nekoliko funkcionalnih zona:
- „tihu zonu“ za čitanje i opuštanje,
- „eko-kutak“ sa edukativnim materijalima,
- logopedski kutak prilagođen radu sa učenicima kojima je potrebna dodatna podrška.
Time je prostor postao pristupačniji i korisniji za različite potrebe učenika.
Od 1. novembra do 1. decembra realizovane su logopedske i čitalačke radionice. Kroz nabavljene materijale, učenici su čitali, izrađivali sadržaje i učestvovali u aktivnostima koje povezuju govor, pažnju, kreativnost i pokret. Posebno zanimljiva aktivnost bila je „čitanje sa preprekama“, koje je spojilo biblioteku, knjigu i sportsko igralište. Upravo tu se najbolje vidi zašto projekat nosi naziv „Knjigralište“ — jer čitanje ne mora biti odvojeno od igre, kretanja i zajedničkog učenja.
U novembru je organizovano i druženje sa piscem za djecu, s ciljem promocije čitanja i razvijanja čitalačkih navika. Učenici koji vole pisati i čitati pripremali su materijale, predstavljali svoje radove i učestvovali kao moderatori. Tako su iz uloge publike prešli u ulogu aktivnih učesnika događaja. Kroz ovu aktivnost razvijane su vještine komunikacije, javnog nastupa, umrežavanja, promocije i liderstva.
Krajem novembra realizovano je i filmsko veče. Učenici su pripremali simbolične ulaznice, uređivali prostor za gledanje, pripremali kokice i pomagali u organizaciji. Iako jednostavna, ova aktivnost je za učenike i članove zajednice značila mnogo: biblioteka je postala mjesto okupljanja, druženja i zajedničkog doživljaja.
Tokom realizacije projekta, učestvovalo je ukupno pet učenika i učenica i devet volontera i volonterki, koji su ostvarili 147 volonterskih sati. Kroz sve aktivnosti razvijane su važne vještine: koordinacija i upravljanje vremenom, pomoć i podrška drugima, kreativno i analitičko razmišljanje, podučavanje, komunikacija, pregovaranje, umrežavanje i liderstvo.
Kao rezultat projekta, školska biblioteka u Mioču postala je funkcionalniji i inkluzivniji prostor. Učenici sada imaju pristup savremenijim knjigama, didaktičkim materijalima i sadržajima koji podržavaju učenje, kreativnost i razvoj. Nastavnici i edukatori imaju prostor za radionice i vannastavne aktivnosti, a učenici kojima je potrebna dodatna podrška dobili su kutak prilagođen njihovim potrebama.
Realizacija projekta omogućena je kroz podršku Omladinske banke Rudo, uz finansijsku podršku opštine Rudo i Fondacije Mozaik, čime su obezbijeđena sredstva za adaptaciju prostora i nabavku opreme.
Istovremeno, ovakve inicijative ne bi bile moguće bez šire podrške razvoju lokalnih zajednica. Posebno je značajna uloga Švedske, koja kroz kontinuirano ulaganje u lokalne inicijative i jačanje civilnog sektora doprinosi razvoju inkluzivnih, obrazovnih i društveno korisnih praksi u Bosni i Hercegovini.
Projekat „Knjigralište“ realizovan je u okviru poziva Mozaik narandžastih grantova Fondacije Mozaik i programa "SPRING". Program finansira Švedska, a sufinansira 45 lokalnih zajednica širom Bosne i Hercegovine.
